ในปัจจุบัน เครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์ หรือที่เรียกสั้นๆ ง่ายๆ กะทัดรัดว่า ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์นั้น กำลังเป็นเทคโนโลยีพลังงานทดแทนรูปแบบหนึ่งที่ได้รับความนิยมในภาคการเกษตรของประเทศไทยในวงกว้าง เนื่องจากมีข้อดีหลากหลาย ทั้งประหยัดค่าใช้จ่ายไฟฟ้าหรือน้ำมันในการสูบน้ำแบบเดิม คุ้มค่าคุ้มทุนกว่าเพราะแผงโซล่าเซลล์นั้นมีอายุการใช้งานที่ยาวนานในระดับ 20-25 ปี รวมไปถึงการประกอบสร้างก็ไม่ได้ยุ่งยากลำบากลำบนนัก โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ผู้ใช้หรือตัวเกษตรกรที่มีเครื่องสูบน้ำแบบที่ใช้ไฟฟ้ากระแสตรง หรือปั๊มน้ำดีซี (DC) อยู่แล้ว ก็สามารถนำแผงโซล่าเซลล์มาต่อเชื่อมกับตัวเครื่องสูบน้ำได้เลยทันที โดยไม่ต้องมีอุปกรณ์ต่อพ่วง เพราะไฟฟ้าที่ผลิตได้จากแผงโซล่าเซลล์นั้นก็เป็นไฟฟ้ากระแสตรงหรือดีซีเช่นเดียวกัน โดยการใช้งานในรูปแบบนี้ จะเป็นการใช้สูบน้ำในเวลากลางวันที่มีแสงอาทิตย์เพียงอย่างเดียว ซึ่งถ้าหากต้องการใช้ในเวลากลางคืน จะต้องมีอุปกรณ์ต่อพ่วงเพิ่มเติม นั่นคือ แบตเตอรี่เพื่อใช้เก็บประจุไฟฟ้าที่แผงโซล่าเซลล์ผลิตได้ และคอนโทรลชาร์จหรือชาร์จเจอร์ ที่ทำหน้าที่ควบคุมการประจุไฟจากแผงโซล่าเซลล์ลงแบตเตอรี่ และการดึงไฟฟ้าจากแบตเตอรี่ส่งไปให้โหลดหรืออุปกรณ์ไฟฟ้าที่ต้องการใช้ไฟฟ้า ซึ่งถ้าหากผู้ใช้หรือเกษตรกรไม่ได้มีการสูบน้ำในเวลากลางคืนอยู่แล้ว ก็ไม่จำเป็นต้องติดตั้งแบตเตอรี่พ่วงเข้ามาให้ยุ่งยาก ใช้เพียงสูบน้ำตอนกลางวันตอนที่มีแสงแดดอย่างเดียวก็เพียงพอ ไม่จำเป็นต้องเสียค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม

solar-pump-_surfacea-and-submersible-pump

 

            อย่างไรก็ตาม นอกจากการสร้างปั๊มน้ำโซล่าเซลล์ โดยการต่อเชื่อมวงจรระหว่างแผงโซล่าเซลล์กับเครื่องสูบน้ำไว้ประจำที่หรือประจำจุดที่มีการสูบน้ำเป็นประจำอยู่แล้ว ปัจจุบันนี้ยังมีการดัดแปลงประยุกต์ใช้ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์ในรูปแบบต่างๆ ที่เข้าท่าเข้าทีอีกไม่น้อยเลยทีเดียว ซึ่งเราจะลองพาไปดูกัน

การดัดแปลงประยุกต์ใช้ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์

            ในปัจจุบันนี้ การใช้งานเครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์นั้นมีมากมายหลากหลายรูปแบบ ซึ่งขึ้นอยู่กับผู้ใช้แต่ละคนว่าจะมีความคิดสร้างสรรค์ นำเอาเทคโนโลยีประเภทนี้มาประยุกต์ใช้ให้เหมาะกับการใช้งานของตนเองอย่างไรบ้าง ซึ่งวันนี้เรามีตัวอย่างพอสังเขปมานำเสนอให้เห็นภาพของการประยุกต์ดัดแปลงใช้งานเครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์กัน ดังนี้

            1.รูปแบบปั๊มน้ำโซล่าเซลล์แบบเคลื่อนที่ เรียกเสียดูเป็นการเป็นงาน แต่ถ้าเรียกแบบบ้านๆ (ที่พบเห็นได้ทั่วไป) ก็คือ การนำเอาเครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์มาติดตั้งไว้บนรถเข็น เพื่อความสะดวกในการเคลื่อนย้ายไปสูบน้ำบริเวณต่างๆ นั่นเอง

SOLAR--SUBMERSIBLE-PUMP_www

            เพราะบริบทของพื้นที่ทำการเกษตรของเกษตรกรแต่ละคนนั้นแตกต่างกันไป บางคนโชคดีมีเรือกสวนไร่นาอยู่ในพื้นที่บ้านพักอาศัยของตนเองรวมเป็นแปลงเดียว การทำเครื่องสูบน้ำไว้ใช้จึงไม่จำเป็นต้องทำเป็นแบบเคลื่อนที่ จุดไหนที่มีการสูบน้ำเป็นประจำอยู่แล้วก็สามารถนำไปติดตั้งถาวรไว้ได้เลย แต่สำหรับเกษตรกรบางคนที่เรือกสวนไร่นาไม่ได้อยู่ในพื้นที่แปลงเดียวกับบ้านพักอาศัย หรือมีเรือกสวนไร่นาหลายแปลงที่ตั้งอยู่ห่างจากกัน การจะทำเครื่องสูบน้ำไว้ใช้ประจำแปลงละเครื่องก็คงเป็นเรื่องที่หนักหนาสาหัสเกินตัวไปสักหน่อย ดังนั้น การนำเอาเครื่องสูบน้ำ พร้อมแผงโซล่าเซลล์ติดตั้งไว้กับรถเข็น หรือพาหนะอื่นใดที่สามารถเคลื่อนย้ายได้สะดวก นำไปสูบน้ำที่นาโน้น แล้วกลับมาสูบต่อที่ไร่นี้ได้ ก็เป็นการประยุกต์ใช้งานที่น่าสนใจไม่น้อยทีเดียว ซึ่งปัจจุบัน ก็สามารถพบเห็นการประยุกต์ใช้งานเครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์รูปแบบนี้ได้ค่อนข้างแพร่หลาย ซึ่งนอกจากจะทำไว้ใช้เองส่วนตัวแล้ว ชุมชนไหนที่มีความเข้มแข็งหรือมีการบริหารจัดการที่ดี ก็สามารถทำเครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์นี้ไว้เป็นของส่วนกลาง ที่แต่ละบ้านสามารถมาเบิกไปใช้งานได้ แล้วก็อาจมีการเก็บเงินค่าเช่าเข้าเป็นกองทุนส่วนกลาง ไว้สำหรับซ่อมบำรุงเวลาที่เครื่องเกิดเสีย ชำรุด หรือขัดข้อง ตัวลูกบ้านหรือเกษตรกร (ที่ไม่ใช้น้ำในการเกษตรมากนัก) เองก็น่าจะแฮปปี้มีความสุขกว่า เนื่องจากไม่ต้องลงทุนทำเครื่องสูบน้ำเอง ใช้การเช่าก็น่าจะคุ้มกว่า เช่นนี้เป็นต้น

sunnergy-submersible-pump

            2.รูปแบบใช้แบตเตอรี่เพื่อการใช้ไฟฟ้าอเนกประสงค์ แม้การสร้างเครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์ไว้ใช้งานนั้น เราจะไม่แนะนำให้ซื้อแบตเตอรี่มาต่อพ่วง เนื่องจากมีค่าอุปกรณ์ต่อพ่วง ค่าบำรุงรักษา และค่าเปลี่ยนใหม่เพิ่มเติม แต่สำหรับเกษตรกรหรือผู้ใช้บางคน ก็มีความจำเป็นต้องใช้เครื่องสูบน้ำสูบน้ำในเวลากลางคืนซึ่งไม่มีแสงอาทิตย์ แผงโซล่าเซลล์ไม่สามารถผลิตไฟฟ้าได้ เครื่องสูบน้ำจึงทำงานไม่ได้ การซื้อแบตเตอรี่มาต่อพ่วงจึงเป็นทางออกที่จำเป็น เพื่อใช้ในการเก็บสำรองไฟฟ้าที่แผงโซล่าเซลล์ผลิตได้ในเวลากลางวัน ไว้สำหรับใช้ในเวลากลางคืน

            อนึ่งนั้น ในเมื่ออย่างไรก็ต้องมีแบตเตอรี่ เกษตรกรหรือผู้ใช้หลายรายจึงเลือกที่ใช้แบตเตอรี่นั้นให้คุ้มค่า โดยไม่จำกัดอยู่แค่การใช้ไฟฟ้าในแบตเตอรี่เพื่อการสูบน้ำอย่างเดียว โดยทำการต่อวงจรจากแบตเตอรี่แล้วทำเป็นเต้าเสียบปลั๊กไฟ สำหรับใช้เสียบใช้งานอุปกรณ์ไฟฟ้าชนิดอื่นๆ ได้อีกด้วย ซึ่งมีตัวอย่างที่น่าสนใจจากหลายๆ พื้นที่ ที่ทำเครื่องสูบน้ำโซล่าเซลล์ในรูปแบบของการติดตั้งบนรถเข็น สามารถเข็นไปสูบน้ำที่ไหนก็ได้อย่างสะดวก ขณะเดียวกันก็ทำการต่อเชื่อมกับแบตเตอรี่ และทำเป็นเต้าเสียบไว้ ใช้เสียบปลั๊กไฟส่องสว่าง ซึ่งก็ติดตั้งไว้ที่รถเข็นนั่นเอง สำหรับใช้สูบน้ำในเวลากลางคืนในบริเวณที่ไม่มีแสงไฟส่องสว่าง มากกว่านั้น เวลาไปสูบน้ำที่เรือกสวนไร่นาแล้วเห็นหญ้าขึ้นรก ก็สามารถนำเครื่องตัดหญ้าแบบใช้ไฟฟ้า มาต่อเชื่อมกับเต้าเสียบที่ต่อมาจากแบตเตอรี่ที่รถเข็น ใช้ตัดหญ้าได้แบบสบายๆ ไม่เปลืองแรงได้อีกด้วย

            นี่เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น การทำปั๊มน้ำโซล่าเซลล์ในรูปแบบของการใช้แบตเตอรี่เพื่อการใช้ไฟฟ้าอเนกประสงค์นี้ ยังสามารถดัดแปลงประยุกต์ออกไปได้อีกหลากหลายรูปแบบ ขึ้นอยู่กับความคิดสร้างสรรค์และทักษะเชิงช่างของผู้ใช้หรือเกษตรกรแต่ละคนนั่นเอง

ประโยชน์และข้อดีของปั๊มน้ำโซล่าเซลล์

            1.สามารถลดต้นทุนค่าไฟฟ้าและน้ำมันสำหรับการสูบน้ำแบบเดิมได้ 100%

            2.อายุการใช้งานยาวนาน โดยแผงโซล่าเซลล์นั้นโดยทั่วไปมีอายุการใช้งานอยู่ที่ 20-25 ปี กรณีที่ไม่เกิดชำรุดแตกเสียหายจากอุบัติเหตุ ขณะที่ปั๊มน้ำนั้นก็มีอายุการใช้งานอยู่ที่ประมาณ 5 ปีโดยเฉลี่ย กรณีใช้งานตามความเหมาะสม ไม่โหมใช้งานจนหนักเกินไป

            3.เป็นรูปแบบของพลังงานทดแทนที่สะอาด ไม่ปลดปล่อยมลพิษหรือของเสียสู่สภาพแวดล้อมโดยรอบ

            4.สามารถประยุกต์ใช้ในรูปแบบต่างๆ ได้หลากหลาย ทั้งการดัดแปลงเป็นรถเข็นโซล่าเซลล์ ที่สามารถเข็นเคลื่อนที่ไปตามแนวคันนาหรือพื้นที่ในการเกษตรได้อย่างสะดวก ทำให้สามารถทำการสูบน้ำได้อย่างคล่องตัวมากขึ้น เป็นต้น

ปั๊มน้ำดีซี ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์  ปั๊มน้ำพลังงานแสงอาทิตย์

ปั๊มน้ำดีซี ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์ ปั๊มน้ำพลังงานแสงอาทิตย์

การดูแลรักษาปั๊มน้ำโซล่าเซลล์

            1.ในส่วนของแผงโซล่าเซลล์นั้น ควรมีการเช็ดทำความสะอาดอย่างสม่ำเสมอ โดยใช้ผ้าสะอาดหรือใช้น้ำฉีดที่แผงได้เลย เนื่องจากระบบแผงโซล่าเซลล์นั้นถูกออกแบบมาให้ใช้สำหรับกลางแจ้ง พร้อมสำหรับการถูกฝนถูกลมอยู่แล้ว (แต่ถ้าเป็นลูกเห็บ แผงโซล่าเซลล์ไม่พร้อมจะถูกนะครับ) ส่วนความถี่ในการทำความสะอาด แนะนำให้ทำเป็นประจำสัปดาห์ละครั้ง หรือถ้าหากบริเวณที่ติดตั้งมีฝุ่นละอองมาก ก็แนะนำให้ทำบ่อยขึ้นตามความเหมาะสม เพราะฝุ่นหรือคราบสกปรก จะทำให้ประสิทธิภาพในการรับแสงอาทิตย์ของแผงโซล่าเซลล์ด้อยลง และทำให้การผลิตไฟฟ้าทำได้อย่างไม่เต็มที่

            2.ในส่วนของเครื่องสูบน้ำ ควรใช้งานอย่างพอเหมาะพอดี ให้เหมาะสมกับกำลังของเครื่อง ไม่ควรโหมใช้งานหนักมากเกินไป เพราะแม้จะไม่ทำให้ปั๊มเสียในทันทีทันใด แต่จะเกิดความเสื่อม ทำให้อายุการใช้งานของปั๊มลดน้อยถอยลง นอกจากนี้ ในส่วนของสายพานมู่เล่ย์ ก็ควรมีการหมั่นตรวจตราความสมบูรณ์พร้อมใช้งานอย่างสม่ำเสมอด้วย

ปั๊มน้ำดีซี  ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์  ปั๊มน้ำพลังงานแสงอาทิตย์  ปั๊มน้ำซันเนอร์ยี่

ปั๊มน้ำดีซี ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์ ปั๊มน้ำพลังงานแสงอาทิตย์ ปั๊มน้ำซันเนอร์ยี่

ปั๊มน้ำโซล่าเซลล์เป็นรูปแบบของเทคโนโลยีพลังงานทดแทน ที่กำลังได้รับความนิยมในภาคการเกษตรในปัจจุบัน เพราะมีราคาต้นทุนที่ไม่สูงมาก ลงทุนครั้งเดียวสามารถใช้งานได้ยาวนานในระดับ 20-25 ปีขึ้นไป (ตามอายุการใช้งานของแผงโซล่าเซลล์) สามารถใช้ผลิตไฟฟ้าจากแสงอาทิตย์ได้แบบฟรีๆ ไม่มีค่าใช้จ่าย และเพราะประเทศไทยตั้งอยู่ในแถบเส้นศูนย์สูตร มีแดดจัดอากาศร้อนอยู่แล้ว ทำให้แผงโซล่าเซลล์สามารถทำงานผลิตไฟฟ้าได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ เทคโนโลยีนี้จึงเหมาะอย่างยิ่งสำหรับเกษตรกรบ้านเรา